آرتروز زانو یکی از پرجست‌وجوترین مشکلات سلامت است و میلیون‌ها نفر را درگیر می‌کند. درد هنگام بالا رفتن از پله، خشکی صبحگاهی و صدای ساییدگی زانو، نشانه‌های آشنای آن‌اند. در این مقاله علائم، مراحل و درمان‌های آرتروز زانو را از ساده تا پیشرفته مرور می‌کنیم.
آرتروز زانو چیست؟
در آرتروز زانو، غضروف صاف روی سطح استخوان‌های ران، ساق و کشکک به‌تدریج ساییده و نازک می‌شود. با پیشرفت بیماری، فضای مفصل کم می‌شود، خارهای استخوانی تشکیل می‌شوند و در موارد شدید استخوان روی استخوان حرکت می‌کند. آرتروز بیشتر بخش داخلی زانو را درگیر می‌کند و ممکن است به پای پرانتزی منجر شود. درباره آرتروز به‌طور کلی در مقاله آرتروز چیست نوشته‌ایم.
علائم آرتروز زانو
- درد زانو هنگام راه رفتن، پله و برخاستن از صندلی.
- خشکی صبحگاهی یا پس از نشستن طولانی که با حرکت بهتر می‌شود.
- صدای ساییدگی یا خش‌خش هنگام حرکت.
- ورم دوره‌ای زانو.
- کاهش دامنه حرکت و در موارد پیشرفته کج شدن زانو.
- درد شبانه در مراحل پیشرفته.
عوامل خطر
افزایش سن، اضافه وزن، جنسیت زن، آسیب‌های قبلی زانو مثل پارگی مینیسک و رباط، پای پرانتزی، کارهای سنگین با زانو زدن و چمباتمه و زمینه ارثی از مهم‌ترین عوامل خطر آرتروز زانو هستند. در این میان اضافه وزن مهم‌ترین عامل قابل تغییر است.
مراحل آرتروز زانو
پزشکان آرتروز را بر اساس رادیوگرافی معمولاً در چهار درجه تقسیم می‌کنند: از تغییرات خفیف و خارهای کوچک تا کاهش شدید فضای مفصل و تغییر شکل. اما شدت علائم همیشه با عکس هم‌خوانی ندارد و تصمیم درمانی بر اساس هر دو گرفته می‌شود.
درمان خانگی
- کاهش وزن؛ مؤثرترین درمان در دسترس.
- ورزش منظم برای تقویت عضلات ران؛ نمونه تمرین‌ها در مقاله ورزش برای آرتروز زانو آمده است.
- گرما برای خشکی و یخ پس از فعالیت برای درد و ورم.
- پرهیز از دو زانو نشستن و چمباتمه و استفاده از صندلی و توالت فرنگی.
- استفاده از عصا در دست مخالف سمت درگیر در دوره‌های درد.
درمان پزشکی
مسکن‌ها و داروهای ضدالتهاب خوراکی یا موضعی، فیزیوتراپی و زانوبندهای مخصوص، مرحله بعدی درمان‌اند. تزریق کورتون برای شعله‌ورشدن‌ها و تزریق ژل یا PRP برای آرتروز خفیف تا متوسط به کار می‌روند که در مقاله تزریق ژل و PRP مقایسه شده‌اند.
درمان قطعی آرتروز زانو
غضروف از دست رفته با دارو یا تزریق برنمی‌گردد. در آرتروز پیشرفته که درد زندگی را مختل کرده، تعویض مفصل زانو درمان قطعی محسوب می‌شود و درد را در بیشتر بیماران برطرف می‌کند. در بیماران جوان‌تر با آرتروز محدود به یک سمت، استئوتومی یا تعویض نسبی هم گزینه است. درباره تعویض مفصل در راهنمای تعویض مفصل زانو بخوانید.
این مقاله بخشی از راهنمای جامع زانو درد است.
پرسش‌های رایج
آیا آرتروز زانو در جوانی هم رخ می‌دهد؟
بله، به‌ویژه پس از آسیب‌های ورزشی، پارگی مینیسک و رباط یا در افراد دارای اضافه وزن.
بهترین قرص برای آرتروز زانو چیست؟
دارو باید بر اساس سن، بیماری‌های زمینه‌ای و شدت درد توسط پزشک انتخاب شود؛ مصرف خودسرانه داروهای ضدالتهاب عوارض گوارشی و کلیوی دارد.
آیا زانوبند آرتروز را درمان می‌کند؟
زانوبند درد را کم و حس پایداری را بیشتر می‌کند، اما بیماری را درمان نمی‌کند.
جمع‌بندی
آرتروز زانو ساییدگی تدریجی غضروف است که با درد، خشکی و صدای زانو مشخص می‌شود. کاهش وزن و ورزش پایه درمان‌اند، دارو و تزریق در مراحل بعدی کمک می‌کنند و در آرتروز پیشرفته، تعویض مفصل زانو درمان قطعی است.
لیست بهترین دکترهای زانو درد در شهرهای مختلف
یک پاسخ